Πώς βλέπετε να εξελίσσονται τα δεδομένα στη διεθνή πολιτική σκηνή μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία; Επιστρέψαμε σε συνθήκες Ψυχρού Πολέμου.
Το μεγάλο ζήτημα αυτή τη στιγμή είναι ότι αντιμετωπίζουμε ένα ‘θερμό’ πόλεμο, ο οποίος υπάρχει φόβος να εξαπλωθεί όχι μόνο σε γειτονικά κράτη αλλά να γενικευτεί σε μια αντιπαράθεση Δύσης/ΝΑΤΟ-Ρωσίας. Κανείς δεν θέλει καν να σκέφτεται το ενδεχόμενο μιας πυρηνικής σύγκρουσης. Αυτό που σίγουρα συμβαίνει είναι ότι κανείς δεν μπορεί πλέον να αγνοήσει τις επιδιώξεις ασφαλείας της Μόσχας, όπως, επίσης, και το γεγονός ότι ο Πούτιν είναι αποφασισμένος να εφαρμόσει τη δική του σφαίρα επιρροής δια πυρός και σιδήρου. Προφανώς, κανείς δεν φαινόταν αρχικά να πιστεύει ότι ο Ρώσος ηγέτης θα δρούσε με τον απροκάλυπτο τρόπο που έδρασε και αυτό θα οδηγήσει επίσης σε μια αναθεώρηση του τρόπου ανάλυσης της συμπεριφοράς του Κρεμλίνου.
Τώρα, τα πράγματα είναι διαφορετικά σε σχέση με το παρελθόν, όπου το ισοζύγιο δυνάμεων μεταξύ ΗΠΑ και Σοβιετικής Ένωσης ήταν μια ισορροπία τρόμου μεταξύ δύο σχεδόν ισοδύναμων ηγεμόνων, εξού και δεν είχαμε καμία απευθείας σύγκρουση. Σήμερα, η οικονομία της Ρωσίας έχει συρρικνωθεί, αντιμετωπίζει προβλήματα δυναμισμού και στο προσκήνιο έχει ξεπροβάλει η Κίνα ως η υπ’ αριθμόν δύο οικονομία στον πλανήτη μας, που αναμένεται σύντομα να ξεπεράσει σε μέγεθος τους Αμερικανούς. Η Κίνα έχει καταφέρει κάτι που η Ευρωπαϊκή Ένωση, ως ο τρίτος οικονομικός κολοσσός στον κόσμο, δεν έχει καταφέρει ακόμη- να μετατρέψει την οικονομική της επιφάνεια σε πολιτική και στρατιωτική ισχύ σε ολόκληρο τον πλανήτη. Αργά αλλά σταθερά διεκδικεί τη θέση του αντίπαλου δέους των ΗΠΑ. Η κινεζική οικονομία είναι δέκα φορές μεγαλύτερη από τη ρωσική. Είναι εύκολο να αντιληφθούμε ποιου είδους εξάρτηση θα δημιουργηθεί στην προσπάθεια των Ρώσων να χρησιμοποιήσουν την Κίνα ως αποκούμπι στις δυτικές κυρώσεις. Με ό,τι συνεπάγεται αυτό. Ο γνωστός οικονομολόγος Πωλ Κρούγκμαν μάλλον σωστά χαρακτήρισε τη σχέση που θα προκύψει ως σχέση εξάρτησης, ως σατραπεία.
Πώς εκτιμάτε ότι θα είναι η επόμενη μέρα, όταν κάποια στιγμή τελειώσουν οι εχθροπραξίες; Προφανώς τα πράγματα δεν μπορούν να οδηγηθούν στην προ της 22ας Φεβρουαρίου 2022 κατάσταση. Ποιες μεταβολές βλέπετε να συντελούνται;
Σε συνέχεια του τι έχουμε ήδη προαναφέρει, θα υπάρξει μια τρομερή δυστοκία να γίνει ξανά ο Πούτιν αποδεκτός ως ηγέτης μέσα στους κόλπους της διεθνούς κοινότητας. Ακόμα και οι Κινέζοι φαίνεται να θέλουν να κρατήσουν κάποιες αποστάσεις από το Κρεμλίνο. Ο χαρακτηρισμός του Πούτιν ως εγκληματία πολέμου από τον Μπάιντεν, η παρέμβαση του Διεθνούς Δικαστηρίου για να σταματήσουν άμεσα οι εχθροπραξίες, μετά από αίτημα της Ουκρανίας, αλλά και οι έντονες αντιδράσεις από τους ευρωπαίους ηγέτες που γνώρισαν πολύ καλά τι θα πει σοβιετική κατοχή και οι οποίοι νιώθουν σήμερα τα χνώτα της Ρωσίας όχι μόνο στην Ουκρανία αλλά και στο δικό τους σβέρκο, παγιώνουν μια νέα αντίληψη για το αυταρχικό καθεστώς της Μόσχας. Η κατακραυγή της παγκόσμιας κοινής γνώμης έχει ήδη κατατάξει τον Ρώσο ηγέτη ως ένα παρία- σε αυτό το επίπεδο, το παιγνίδι με την Ιστορία έχει χαθεί για τον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Η Ρωσία θα διαπραγματευτεί με την Ουκρανία ή πιστεύετε ότι ουσιαστικά η συζήτηση θα είναι με τις ΗΠΑ-ΕΕ, τη Δύση γενικότερα;
Οι δηλώσεις Λαβρώφ και Πεσκώφ δεν αφήνουν καμία αμφιβολία ότι η τελική επιδίωξη δεν είναι μια διαπραγμάτευση με τους Ουκρανούς αλλά μια συζήτηση με τους Αμερικανούς. Ο Ρώσος ΥΠΕΞ αναφέρθηκε σε πολύ πιο σφαιρικά ζητήματα που πρέπει να διευθετηθούν, πέρα του ουκρανικού ζητήματος. Παράλληλα, έγινε αναφορά σε πιθανότητα επίσκεψης Αμερικανών αξιωματούχων στη Μόσχα, χωρίς κάτι τέτοιο να είναι ανέφικτο , όπως ανέφερε η ρωσική πλευρά, έστω κι αν τους έχουν επιβληθεί κυρώσεις- βλ. Μπάιντεν, Μπλίνκεν, Πσέκι.
Η ρωσική εισβολή υποχρέωσε την ΕΕ να ξαναδεί κατάματα διάφορα ανοικτά θέματα που την απασχολούν εδώ και χρόνια, όπως την πολιτική άμυνας και ασφάλειας καθώς και την ενεργειακή της αυτονομία. Ένα σύστημα ασφάλειας της ΕΕ μπορεί να αγνοήσει τον παράγοντα Ρωσία; Βλέπετε να υπάρχουν πλέον περιθώρια για την επίτευξη της ελάχιστης συνεννόησης ώστε να βρεθούν οι λύσεις εκείνες που θα διασφαλίζουν οφέλη για όλες τις πλευρές;
Εξ ανάγκης θα πρέπει να εξευρεθεί μια συνεννόηση, που μπορεί να μην επιλύει τελειωτικά τα ζητήματα που προκύπτουν με τη Ρωσία αλλά τουλάχιστον, τα διευθετεί με τρόπο που να δίνει κάτι σε όλες τις πλευρές. Έχει αποδειχθεί ότι η οικονομική εξάρτηση μεταξύ των δύο μερών δεν είναι αρκετός ως σταθεροποιητικός παράγοντας. Με την εισβολή στην Ουκρανία, Ρωσία και ΕΕ έχουν περάσει η καθεμιά τον δικό τους Ρουβικώνα.
Οι κινήσεις της Μόσχας εδώ και χρόνια στην Ουκρανία έμοιαζαν με τροχιοδεικτικά πυρά. Μήπως η Δύση υποτίμησε τις προειδοποιήσεις του Προέδρου Πούτιν;
Πρώτο, η Δύση βασίστηκε σε μια ορθολογική αξιολόγηση των δυνατοτήτων του Πούτιν αλλά στην εξίσωση δεν ενέταξε ως καθοριστικό παράγοντα για τις κινήσεις του τη δίψα του για να αναθεωρηθούν τα πράγματα σε περιφερειακό επίπεδο με τρόπο που να αναβαθμίζει τον ίδιο και τις επιδιώξεις ασφάλειας της Ρωσίας. Δεύτερο, σκεφτόμασταν όλοι το λογικό, αποσαφηνίζοντας το με τον δικό μας τρόπο και όχι με τον τρόπο σκέψης που φαίνεται να κρύβεται πίσω από τις αποφάσεις του Ρώσου ηγέτη. Δεν περιμέναμε να περάσει τόσο εύκολα από τη θεωρία της διεκδίκησης στην πράξη με τόσο υψηλό κόστος. Τρίτο, οφείλουμε να παραδεχτούμε ότι οι ΗΠΑ, μπαίνοντας στη ψυχολογία του αδιαμφισβήτητου νικητή του Ψυχρού Πολέμου συμπεριφέρθηκε στη Ρωσία με υπεροψία και έπαρση. Αθέτησε τις αρχικές της υποσχέσεις σε σχέση με την ένταξη στο ΝΑΤΟ των χωρών του πρώην Σοβιετικού μπλοκ, γιατί μάλλον δεν πίστευε ότι η Ρωσία θα μπορούσε ποτέ να ανακάμψει και να επιχειρούσε το αδιανόητο- μια στρατιωτική εμπλοκή για να αποδείξει σε φίλους και εχθρούς ότι δικαιωματικά διεκδικεί τη δική της σφαίρα επιρροής στο «Εγγύς Εξωτερικό» της και όχι μόνο. Τέταρτο, η στάση της Δύσης προς προηγούμενες επιδιώξεις του Πούτιν ήταν συγκεχυμένη και έδινε λάθος μηνύματα. Μετά τη Διακήρυξη του Βουκουρεστίου το 2008, για μελλοντική ένταξη στο ΝΑΤΟ της Γεωργίας και της Ουκρανίας, ποια ακριβώς ήταν η αντίδρασή της και ποιες συνέπειες δημιούργησε για τον Πούτιν ο οποίος εισέβαλε και στις δύο αυτές χώρες, ενώ υποθετικά βρίσκονταν υπό την προστασία της Δύσης; Καμία σχεδόν αντίδραση το 2008, χλιαρές αντιδράσεις το 2014 και ξαφνικά βρεθήκαμε λανθασμένα προ εκπλήξεως το 2022. Ενώ η ιστορία μας διδάσκει ότι ένας εισβολέας ενθαρρύνεται και δεν σταματά, ούτε εξευμενίζεται, όταν δεν έχει κόστος ή συνέπειες. Βλ. Χίτλερ και Μουσολίνι.
Βλέπουμε την Τουρκία να αξιοποιεί το μομέντουμ επιδιώκοντας ρόλο έντιμου μεσολαβητή, αδιαφορώντας για τις υποχρεώσεις της έναντι της ΕΕ και του ΝΑΤΟ. Η Κύπρος, θα μπορούσε να αξιοποιήσει την ευρωπαϊκή της ιδιότητα και τις καλές σχέσεις που διατηρεί με τη Μόσχα ώστε να διαδραματίσει κάποιο ρόλο;
Προς το παρόν δεν φαίνεται να συμβαίνει κάτι τέτοιο. Η αντιμετώπιση του κυκεώνα αρνητικών συνεπειών των ρωσικών κυρώσεων στην κυπριακή οικονομία θα είναι η δική μας προτεραιότητα.
Contents of this article including associated images are belongs Cyprus Times
Views & opinions expressed are those of the author and/or Cyprus Times
Source
