Η υψηλή εξάρτηση της Κύπρου από το πετρέλαιο την καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτη, δεδομένου ότι αντιπροσωπεύει το 85,6 % του ενεργειακού μείγματος της χώρας. Στοιχείο που εκθέτει την οικονομία στις διακυμάνσεις της τιμής του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές και δημιουργεί εξάρτηση από τις εισαγωγές.
Του λόγου το αληθές διαφαίνεται στην έκθεση-σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που ετοίμασε για το έτος 2022, στην οποία διατυπώνεται πως «η Κύπρος έχει μία από τις υψηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ λόγω αυτής της εξάρτησης από εισαγόμενες πηγές ενέργειας, της απομονωμένης νησιωτικής της θέσης και μιας μη ανταγωνιστικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Η κατανάλωση ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορών, αυξήθηκε κατά περίπου 60 % τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, ενώ στην ΕΕ κατά την περίοδο αυτή παρέμεινε σχεδόν σταθερή».
Επιπρόσθετα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποδεικνύει πως η επιτάχυνση της δημιουργίας διασυνδέσεων με τις γειτονικές χώρες θα συνέβαλλε στην επίτευξη στρατηγικής αυτονομίας, στην τόνωση της πράσινης μετάβασης και στη μείωση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας. Ειδικότερα, η αύξηση των γραμμών διασύνδεσης θα επέτρεπε την απορρόφηση περισσότερης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές από το δίκτυο και τον τερματισμό της απομόνωσης της Κύπρου όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια.
«Ομοίως, η ολοκλήρωση της κατασκευής εγκαταστάσεων για την εισαγωγή υγροποιημένου φυσικού αερίου, η οποία διακόπηκε λόγω της πανδημίας COVID-19, θα στηρίξει τους εν λόγω στόχους. Τα προτεινόμενα έργα αγωγών διασύνδεσης φυσικού αερίου θα πρέπει να είναι συμβατά με το υδρογόνο. Ταυτόχρονα, η Κύπρος θα μπορούσε να ωφεληθεί από την εντατικοποίηση των συνεχιζόμενων προσπαθειών για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας μέσω της αύξησης της ενεργειακής απόδοσης με τα μέτρα που προσδιορίζονται στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα», σημειώνεται στην έκθεση.
Την ίδια ώρα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξηγεί πως οι συνθήκες είναι ευνοϊκές για την επιτάχυνση της ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. «Οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, οι οποίες προκαλούνται σε μεγάλο βαθμό από την παραγωγή ενέργειας και τις μεταφορές υπερβαίνουν κατά πολύ τον μέσο όρο της ΕΕ-27, και η Κύπρος θα πρέπει να καταβάλει προσπάθειες για να μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου σύμφωνα με τις υποχρεώσεις της έναντι της ΕΕ».
Προς αυτή την κατεύθυνση η Κύπρος επενδύει σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας -επιπλέον του εσωτερικού δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας και των συστημάτων αποθήκευσης- ώστε να επιτύχει υψηλότερο ποσοστό ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Ως εκ τούτου, οι μεταρρυθμίσεις στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, όπως η ελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, η θέσπιση φόρου άνθρακα ή η τροποποίηση του κανονιστικού πλαισίου για την αποθήκευση ενέργειας, μπορούν να βοηθήσουν την Κύπρο να επιτύχει τους στόχους του Εθνικού Σχεδίου για την Ενέργεια και το Κλίμα 2021-2030.
Παράλληλα διαπιστώνεται πως η Κύπρος διαθέτει τεράστιο αναξιοποίητο δυναμικό, ιδίως όσον αφορά την παραγωγή ηλιακής ενέργειας. «Η επιτάχυνση της ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας με την ταχεία ανάπτυξη των φωτοβολταϊκών και τον περαιτέρω εξορθολογισμό των διαδικασιών αδειοδότησης θα αυξήσει την ανταγωνιστικότητα και την παραγωγικότητα, θα μειώσει την εξάρτηση της Κύπρου από τα ορυκτά καύσιμα, θα δημιουργήσει πράσινες θέσεις εργασίας και θα καταστήσει το ενεργειακό σύστημα του νησιού πιο φιλικό προς το περιβάλλον», εξηγεί στην έκθεση της η ΕΕ.
Οι μεταφορές ευθύνονται για σημαντικό ποσοστό των εκπομπών CO2 στην Κύπρο. Αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο γεγονός ότι σχεδόν όλες οι χερσαίες μεταφορές είναι οδικές και ιδιωτικές. Οι επιβατικές μεταφορές εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από ιδιωτικά αυτοκίνητα με κινητήρες εσωτερικής καύσης, ενώ η χρήση των δημόσιων μεταφορών είναι πολύ περιορισμένη. Οι μεταφορές είναι ο πιο ενεργοβόρος τομέας της οικονομίας, καθώς αντιπροσωπεύει το 40 % της τελικής ζήτησης ενέργειας.
Ως εκ τούτου, μπορεί η Κύπρος να άρχισε να υλοποιεί επί του παρόντος μεταρρυθμίσεις προκειμένου να στραφεί προς λύσεις βιώσιμης κινητικότητας, ωστόσο θα απαιτηθούν μεγάλες προσπάθειες για την επίτευξη των στόχων και θα πρέπει να ληφθούν περαιτέρω μέτρα μέσω προγραμμάτων της ΕΕ και εθνικής χρηματοδότησης.
41% των κονδυλίων για την πράσινη μετάβαση
Την πρόοδο υλοποίησης του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας παρουσίασε χθες Παρασκευή ο Υπουργός Οικονομικών, Κωνσταντίνος Πετρίδης, διαβεβαιώνοντας ότι η Κύπρος θα συνεχίσει την υλοποίηση του.
Κατά την παρουσίασή του στο πλαίσιο της πρώτης ετήσιας εκδήλωσης για το Σχέδιο Ανάκαμψης η οποία συνδιοργανώθηκε από την Κυπριακή Δημοκρατία και την Αντιπροσωπεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο, στην παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας και της Ευρωπαίας Επιτρόπου Υγείας και Ασφάλειας, Στέλλας Κυριακίδου, ο κ. Πετρίδης εξέφρασε «μεγάλη ικανοποίηση» για την εκταμίευση την Παρασκευή των €85 εκατομμυρίων.
Συγκεκριμένα, το σχέδιο προβλέπει €1.2 δις σε χορηγίες και δάνεια, ενώ παράλληλα ο κ. Πετρίδης υπέδειξε πως «πολύ σημαντικό» είναι ότι με αυτά έρχεται και μια μόχλευση από τον ιδιωτικό τομέα με επιπλέον περίπου €1 περίπου δις.
Επίσης αξίζει να αναφερθεί πως το 41% των κονδυλίων προορίζονται για την πράσινη μετάβαση της Κύπρος.
Σε ό,τι αφορά τους στόχους του Σχεδίου, ο κ. Πετρίδης είπε ότι «το πόσο δύσκολο εγχείρημα είναι, φαίνεται από το γεγονός ότι περιλαμβάνονται 271 ορόσημα και στόχοι», με άξονες της δημόσιας υγείας και πολιτικής προστασίας (€74,1 εκ), ταχείας μετάβασης σε μία Πράσινη Οικονομία (€447,6 εκ), ενίσχυση της Ανθεκτικότητας & Ανταγωνιστικότητας της Οικονομίας (€422,3 εκ), προς μία Ψηφιακή εποχή(€89,4 εκ), απασχόληση, κοινωνική προστασία, εκπαίδευση και ανθρώπινο δυναμικό (€172,9 εκ).
Contents of this article including associated images are belongs Cyprus Times
Views & opinions expressed are those of the author and/or Cyprus Times
Source
