Τι νέο υπάρχει

[Cyprus Mail] ΟΠΑΠ Κύπρου: ...

Kypros-Nicolaides-960x546.jpg

Η ΟΠΑΠ Κύπρου έδωσε στη νέα γενιά την ευκαιρία να μιλήσει πρόσωπο με πρόσωπο με τοπικά πρότυπα, να συνομιλήσει μαζί τους, να τους κάνει ερωτήσεις και να μάθει από τις προσπάθειές τους και την πορεία τους προς την επιτυχία μέσω της νέας δημιουργικής εκστρατείας της, "GREAT. Just Like You'[/I]

Ο γεννημένος στην Πάφο, Ελληνοκύπριος ειδικός στη μητρική και εμβρυϊκή ιατρική, καθηγητής Κύπρος Νικολαΐδης είναι παγκοσμίως αναγνωρισμένος για τις εξελίξεις στη διάγνωση, παρέμβαση και χειρουργική του εμβρύου. Υπήρξε ένας από τους παγκόσμιους πρωτοπόρους στην εμβρυϊκή ιατρική

Τα τελευταία χρόνια έχουμε δει ότι οι νέες τεχνολογίες, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η μηχανική μάθηση, αναπτύσσουν ακόμη περισσότερο ορισμένα ερευνητικά πεδία. Πώς πιστεύετε ότι θα επηρεάσουν την εμβρυϊκή ιατρική και τη διάγνωση διαφόρων συνδρόμων και ασθενειών;
"Πολύ καλή ερώτηση. Σίγουρα, θα έχουν αντίκτυπο, με την έννοια ότι σήμερα με την τεχνητή νοημοσύνη υπάρχει ραγδαία ανάπτυξη στην επιστήμη συγκεκριμένα. Στην εμβρυϊκή ιατρική, βασιζόμαστε σε μεγάλο βαθμό στη διάγνωση με υπερήχους για την ανίχνευση τυχόν ανωμαλιών στο έμβρυο. Αυτό είναι το πρώτο στάδιο που θα κάνει έναν ασθενή να έρθει σε εμάς. Το κύριο πρόβλημα όμως είναι σε ποιο βαθμό μπορεί να διαδοθεί η γνώση, ώστε όλα τα ιατρικά κέντρα, όλοι οι γιατροί, να είναι σε θέση να κάνουν μια ακριβή διάγνωση και να την προωθήσουν σε ένα ερευνητικό κέντρο όπως το δικό μας.

Και πιστεύω ότι πολύ σύντομα, στα επόμενα τρία με πέντε χρόνια το πολύ, όλες οι εταιρείες που κάνουν υπερήχους θα ενσωματώσουν τεχνητή νοημοσύνη στα συστήματά τους, ώστε το ίδιο το σύστημα να καθοδηγεί το άτομο στη διάγνωση. Με κάποιες απλές κινήσεις, θα μπορεί κανείς να παίρνει υπερηχογραφικές εικόνες του εμβρύου, και το ίδιο το μηχάνημα θα εντοπίζει ποιες εικόνες παρουσιάζουν κάποια ανωμαλία. Αυτό είναι το πρώτο στάδιο. Επικοινωνώ τακτικά με τις μεγάλες εταιρείες, οι οποίες κατασκευάζουν μηχανήματα υπερήχων, και όλες τους εστιάζουν ακριβώς σε αυτή την πτυχή πώς θα βελτιώσουν τη διάγνωση."

Ποιος σας μετέδωσε την αγάπη για την ιατρική και πώς βρεθήκατε ξαφνικά να σπουδάζετε στην Αγγλία;
"Ο πατέρας μου ήταν γιατρός, ένας από τους πρώτους στην Πάφο. Είχε σπουδάσει ιατρική στην Αθήνα τη δεκαετία του 1930. Έτσι, όταν ήρθε στην Πάφο ήταν ένας από τους λίγους γιατρούς που επισκέπτονταν τακτικά τα χωριά, έκαναν επισκέψεις σε ασθενείς και εφάρμοζαν, αυτό που συνήθως αναφέρεται σήμερα ως ολιστική ιατρική.

Συχνά συνόδευα τον πατέρα μου στις επισκέψεις του όταν επισκεπτόταν τα χωριά. Έμπαινε σε μια καφετέρια και οι άνθρωποι συχνά συζητούσαν τα προβλήματα που αντιμετώπιζαν ως αγρότες. Τους θυμάμαι να μιλούν για τις καλλιέργειές τους, να παραπονιούνται για την ξηρασία ή για το πώς οι πολλές βροχοπτώσεις είχαν καταστρέψει τα σταφύλια τους. Ωστόσο, έρχονταν επίσης στο καφενείο για να μιλήσουν για τα θέματα υγείας τους. Συχνά τα προβλήματα ήταν ψυχοσωματικά. Για παράδειγμα, όταν η συγκομιδή τους δεν πήγαινε καλά, υπέφεραν από πονοκεφάλους ή πόνους στην πλάτη. Από νεαρή ηλικία έμαθα ότι πρέπει να βλέπουμε τον άνθρωπο ολιστικά, όχι ως άτομο που απλώς πάσχει από κάποια ασθένεια. Αυτό με βοήθησε με τα χρόνια, στην Αγγλία, όπου η φιλοσοφία της ολιστικής ιατρικής έγινε της μόδας."

Πώς πιστεύετε ότι μπορεί να προωθηθεί η έρευνα σε ένα μικρό νησί όπως η Κύπρος και πώς σας αξιοποίησε η Αγγλία στο σχεδιασμό της επιστημονικής και ερευνητικής πολιτικής;
"Μπορεί μια μικρή χώρα να διεξάγει έρευνα; Σίγουρα. Υπάρχουν πολλά είδη έρευνας. Στη δική μου έρευνα, για παράδειγμα, όπως η πρόβλεψη του πρόωρου τοκετού ή των επιπλοκών κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, χρειάζονται δείγματα από δεκάδες χιλιάδες ασθενείς. Στην Κύπρο, έχουμε μόνο περίπου 10.000 γεννήσεις το χρόνο. Έτσι, σε αυτό το είδος έρευνας, η Κύπρος δεν θα τα πάει καλά. Υπάρχουν όμως και άλλες έρευνες που απαιτούν πολύ μικρότερα μεγέθη δειγμάτων, μελέτες που φτάνουν σε μεγάλο βάθος για να ανακαλύψουν συγκεκριμένες συσχετίσεις, όπως για παράδειγμα η χρήση της μοριακής βιολογίας στην ανίχνευση συγκεκριμένων μηχανισμών οποιασδήποτε ασθένειας. Και εδώ η Κύπρος μπορεί να διεξάγει εξαιρετική έρευνα. Έχουμε πολύ καλούς επιστήμονες που έχουν εκπαιδευτεί στο εξωτερικό και έχουν τα προσόντα να το κάνουν αυτό.

"Η Κύπρος έχει εξαιρετικά πανεπιστήμια. Για παράδειγμα, το Ινστιτούτο Γενετικής, το οποίο διεξάγει πολύ εξειδικευμένη έρευνα σε υψηλό επίπεδο, δημοσιεύει τα αποτελέσματά του σε διεθνή περιοδικά. Στην Αγγλία, εποπτεύω ένα μεγάλο ερευνητικό κέντρο, το οποίο προωθεί την έρευνα με την εκπαίδευση ανθρώπων, τη συμμετοχή σε διάφορα ερευνητικά προγράμματα και επίσης δημοσιεύουμε τα αποτελέσματά μας. Το 1992 παρατήρησα μια σχέση μεταξύ της συγκέντρωσης της αυχενικής διαφάνειας του υγρού στο λαιμό του εμβρύου τη 12η εβδομάδα της κύησης και του συνδρόμου Down. Μετά από 14 χρόνια έρευνας από την ομάδα μου, αυτό εφαρμόστηκε κλινικά σε όλα τα νοσοκομεία. Έχω εκπαιδεύσει Κύπριους γιατρούς, οι οποίοι έχουν έρθει στο Λονδίνο με υποτροφίες, επιστρέφοντας στη συνέχεια στην Κύπρο και παρέχοντας τις υπηρεσίες τους σε όλες τις πόλεις."

Τι ρόλο πιστεύετε ότι έπαιξαν οι δάσκαλοι και οι καθηγητές σας στα πρώτα στάδια της μάθησής σας;
"Πολύ θετικό ρόλο. Από το δημοτικό σχολείο μέχρι το πανεπιστήμιο, συχνά συμπαθούσα ορισμένους δασκάλους που αποτελούσαν πηγή έμπνευσής μου. Στη δική μου περίπτωση, ωστόσο, ο πατέρας μου με ενθάρρυνε να γίνω γιατρός. Δεν το είχα σκεφτεί πολύ- πήδηξα στο αεροπλάνο και ήρθα στην Αγγλία για να σπουδάσω. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια των σπουδών μου τη δεκαετία του 1970, συνέβησαν πολλά πράγματα στον κόσμο, στην Κύπρο είχαμε το πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή που με επηρέασαν περισσότερο από τις πανεπιστημιακές μου σπουδές. Ξαφνικά εμφανίστηκε ένας νέος καθηγητής στο πανεπιστήμιό μας, της μαιευτικής και γυναικολογίας, ο οποίος ήταν από τους πρωτοπόρους στη χρήση των υπερήχων. Σε μια διάλεξη που έδωσε, διάρκειας μισής ώρας, με ενέπνευσε πάρα πολύ, καθοδηγώντας με τελικά στη ζωή μου για τα επόμενα 40 χρόνια."

Κατά την άσκηση της ιατρικής υπάρχουν τόσο δύσκολες όσο και θλιβερές στιγμές. Πώς αυτές σας επηρεάζουν ως άνθρωπο και ως γιατρό;
"Υπάρχουν κάποιες πολύ δύσκολες στιγμές που θέτουν σοβαρά ηθικά διλήμματα. Για παράδειγμα, έρχεται μια γυναίκα, διαγιγνώσκεται με μια συγκεκριμένη ανωμαλία και πρέπει να μεταφέρεις με κάποιο τρόπο στη γυναίκα αυτό που είδες και ποιες είναι οι συνέπειες. Μερικές φορές μπορούμε να παρέμβουμε για να κάνουμε τα πράγματα καλύτερα, μέσω χειρουργικής επέμβασης που μπορεί να παρατείνει τη ζωή κάποιου.

Αυτά κατά μία έννοια είναι τα ευκολότερα προβλήματα, καθώς δεν θέτουν ηθικό δίλημμα. Αλλά όταν, για παράδειγμα, διαγιγνώσκεις το σύνδρομο Down σε ένα έμβρυο και έχεις να κάνεις με δύο τύπους γονέων, αυτό είναι εξαιρετικά δύσκολο. Με τέτοιου είδους θέματα ασχολούμαι καθημερινά για το πώς τα ζευγάρια αντιμετωπίζουν τις ίδιες πληροφορίες με βάση τις προσωπικές τους αξίες. Μερικές φορές, όταν καταφέρνεις να σώσεις ένα μωρό, οι γονείς σε αντιμετωπίζουν σαν να είσαι ο Θεός. Υπάρχουν όμως και άλλες στιγμές που, παρά τις προσπάθειές σου, το μωρό πεθαίνει- πολλοί γονείς θα σε ευχαριστήσουν για την προσπάθειά σου, αλλά θα υπάρξουν και άλλοι που θα επιρρίψουν την ευθύνη στον γιατρό για τον θάνατο του μωρού."

Θεωρείστε ο "πατέρας" της αυχενικής διαφάνειας που ανιχνεύει το σύνδρομο Down τη 12η εβδομάδα της κύησης και της ενδοσκόπησης με λέιζερ. Παρακαλώ εξηγήστε πώς φτάσατε σε αυτά τα εκπληκτικά επιτεύγματα.
"Η ανακάλυψη της τραχηλικής διαφάνειας ήταν κάτι που συνέβη τυχαία. Μια μέρα είδα μια γυναίκα που είχε έρθει για υπερηχογράφημα στη 12η εβδομάδα της κύησης. Παρατήρησα ότι το έμβρυο είχε πολύ υγρό στο λαιμό του. Μου ήρθε η σκέψη ότι αυτό το μωρό θα είχε σοβαρή περίπτωση αναιμίας. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, έκανα κάποια άλλη έρευνα που συνδύαζε την αμνιοπαρακέντηση με τη βιοψία τροφοβλάστης την 12η εβδομάδα. Τις επόμενες 48 ώρες, σε αυτή την περίπτωση, βγήκε το αποτέλεσμα ότι το μωρό είχε σύνδρομο Down. Έτσι, κάτι έκανε κλικ στο μυαλό μου ότι ίσως η αυξημένη αυχενική διαφάνεια είχε κάποια σχέση με το σύνδρομο Down. Η πρώτη φορά που παρατήρησα μια πιθανή σχέση ήταν το 1991, και στη συνέχεια η έρευνα που οδήγησε στην εξέταση 100.000 γυναικών έγινε το 1998. Χρειάστηκαν επτά χρόνια έρευνας για να αποδειχθεί η σχέση.

Όσον αφορά την ενδοσκόπηση με λέιζερ, υπάρχουν περιπτώσεις πανομοιότυπων εμβρύων, όπου το ένα έμβρυο αιμορραγούσε μέσω κοινών αιμοφόρων αγγείων στο άλλο, με αποτέλεσμα να πεθάνουν και τα δύο μωρά, το ένα λόγω απώλειας αίματος και το άλλο μωρό από υπερβολική ποσότητα αίματος και καρδιακή ανεπάρκεια. Συνήθιζα να βλέπω τέτοιες ασθενείς τη δεκαετία του 1980, παρατηρώντας πώς εξελισσόταν η εγκυμοσύνη, και συχνά έβλεπα αυτά τα μωρά να πεθαίνουν. Θυμάμαι ότι ένα βράδυ σκέφτηκα ότι, εφόσον τα αιμοφόρα αγγεία ήταν κοινά, ίσως ο μόνος τρόπος να λυθεί το πρόβλημα ήταν να αποκοπούν αυτά τα αιμοφόρα αγγεία. Μιλώντας με άλλους γιατρούς, συμφωνήσαμε ότι θα έπρεπε να πραγματοποιήσουμε ενδοσκόπηση με λέιζερ στη μήτρα. Δεν είχα ιδέα αν αυτό θα λειτουργούσε. Η σειρά του Netflix, The Surgeon's Cut, αφιερωμένη σε τέσσερις γιατρούς από όλο τον κόσμο, με παρουσιάζει στο πρώτο επεισόδιο, όπου περιγράφω πώς κάναμε την επέμβαση με λέιζερ".

Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει κάποιος για να πετύχει στο επάγγελμά σας;
"Είναι τα ίδια χαρακτηριστικά που ισχύουν για όλα τα επαγγέλματα. Πρέπει να αγαπάς αυτό που κάνεις. Πρέπει να χαίρεσαι να σηκώνεσαι από το κρεβάτι το πρωί. Ωστόσο, αν δεν έχεις κίνητρο να πας στη δουλειά, θα πρέπει να βρεις τη δύναμη να πας εκεί."

Παρακολουθήστε τη συνέντευξη στο κανάλι YouTube του Cyprus Mails: https:/youtu.be/6omSZKZvlqM


Τα περιεχόμενα αυτού του άρθρου, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών εικόνων, ανήκουν στην Cyprus Mail
Οι απόψεις και οι γνώμες που εκφράζονται είναι του συγγραφέα ή/και της Cyprus Mail

Πηγή
 
Πίσω
Κορυφή