Η αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή των δημόσιων μισθών είναι σχετικά περιορισμένη στη ζώνη του ευρώ, ενώ οι δημόσιες συντάξεις αναπροσαρμόζονται κυρίως αυτόματα, είτε πλήρως είτε μερικώς, στις τιμές και τους μισθούς, σύμφωνα με έγγραφο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) που δημοσιεύθηκε αυτή την εβδομάδα.
Το έγγραφο, το οποίο βασίζεται σε ανάλυση της Ομάδας Εργασίας για τα Δημόσια Οικονομικά του Ευρωσυστήματος, παρέχει μια επισκόπηση της αναπροσαρμογής των δημόσιων μισθών και συντάξεων στη ζώνη του ευρώ, καθώς και του τρόπου με τον οποίο αυτές επηρεάζουν τον πληθωρισμό, συμπεριλαμβανομένης της ικανότητάς τους να καθιστούν πιο επίμονες τις πληθωριστικές διαταραχές.
Το έγγραφο εξηγεί ότι η μετάδοση τόσο από τους μισθούς του δημόσιου τομέα όσο και από τους μισθούς του ιδιωτικού τομέα και τις συντάξεις είναι πιο πιθανή όταν υπάρχει αυτόματη τιμαριθμική αναπροσαρμογή των μισθών, ωστόσο υπάρχουν ορισμένες διαφορές μεταξύ των τριών κατηγοριών.
"Η μετάδοση μέσω των μισθών, ιδίως στον ιδιωτικό τομέα, είναι πιθανό να είναι ισχυρότερη και να επηρεάζει τις τιμές τόσο από την πλευρά της ζήτησης όσο και από την πλευρά της παραγωγής, ενώ οι συντάξεις είναι πιθανό να επηρεάζουν τη ζήτηση μέσω του διαθέσιμου εισοδήματος, το οποίο αποτελεί επίσης σημαντικό κανάλι", αναφέρεται στο έγγραφο.
"Όσον αφορά τους ιδιωτικούς μισθούς, διάφορες αναλύσεις της ΕΚΤ και του Ευρωσυστήματος έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η πιθανότητα τα συστήματα καθορισμού των μισθών να προκαλέσουν επιδράσεις δεύτερου γύρου μέσω της αναπροσαρμογής του πληθωρισμού είναι σχετικά περιορισμένη στη ζώνη του ευρώ, ιδίως όσον αφορά τον πληθωρισμό της ενέργειας", προστίθεται στο έγγραφο.
Σε άλλο σημείο, το έγγραφο περιγράφει λεπτομερώς πώς οι δημόσιες μισθολογικές και συνταξιοδοτικές δαπάνες της ζώνης του ευρώ καταλαμβάνουν ένα σημαντικό ποσοστό των πόρων του προϋπολογισμού, ενώ παράλληλα έχουν αυξηθεί περαιτέρω με ταχύτερο ρυθμό το τελευταίο διάστημα.
Κατά τη διάρκεια του προηγούμενου έτους, το δημόσιο μισθολογικό κόστος, δηλαδή ο μισθός που καταβάλλεται στους δημόσιους υπαλλήλους, ενώ δεν περιλαμβάνονται οι κοινωνικές εισφορές των εργοδοτών, εκτιμάται ότι έφτασε συνολικά τα 922 δισ. ευρώ.
Αυτό αντιπροσωπεύει το 7,6% του ΑΕΠ της ζώνης του ευρώ ή περίπου το 14,3% των συνολικών δημόσιων δαπανών.
Επιπλέον, οι δημόσιες συντάξεις εκτιμάται ότι έφθασαν τα 1,48 δισ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 12,1% του ΑΕΠ ή το 23,1% των συνολικών δημόσιων δαπανών.
"Ο μέσος όρος των δημόσιων μισθών και συντάξεων στη ζώνη του ευρώ αυξήθηκε με ρυθμούς πολύ υψηλότερους από τον ταυτόχρονο ή καθυστερημένο πληθωρισμό του Εναρμονισμένου Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) από το 2015, ανακάμπτοντας μετά την υποτονική ανάπτυξη που παρατηρήθηκε κατά τη διάρκεια της κρίσης δημόσιου χρέους", αναφέρεται στο έγγραφο.
"Κατά μέσο όρο κατά τη διάρκεια των σχεδόν δύο δεκαετιών που προηγήθηκαν της κρίσης του κοροναϊού (COVID-19) (2001-19), οι ετήσιοι ρυθμοί αύξησης των μισθών του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα ανά εργαζόμενο, καθώς και των μέσων συντάξεων, ήταν αξιοσημείωτα παρόμοιοι", αναφέρει το έγγραφο, προσθέτοντας ότι βρίσκονταν περίπου στο 2,2-2,3%, με άλλα λόγια πάνω από τον μέσο ρυθμό πληθωρισμού του ΕνΔΤΚ του 1.7%.
Η ΕΚΤ εξήγησε ότι αυτό θολώνει τις διαφορές μεταξύ διαφορετικών χρονικών περιόδων, με τους μισθούς στον δημόσιο τομέα να αυξάνονται με ταχύτερο ρυθμό από ό,τι τόσο ο πληθωρισμός όσο και οι μισθοί στον ιδιωτικό τομέα, τόσο πριν από τη μεγάλη χρηματοπιστωτική κρίση όσο και εν μέσω αυτής και πιο αργά κατά τη διάρκεια της κρίσης δημόσιου χρέους.
"Η δυναμική των αμοιβών ανά δημόσιο υπάλληλο ήταν πολύ παρόμοια με εκείνη των μισθών του δημόσιου τομέα, ενώ οι αμοιβές σε ολόκληρη την οικονομία ακολουθούν στενότερα τις αμοιβές του ιδιωτικού τομέα", αναφέρει το έγγραφο.
"Από το 2015 έως το 2019, η αύξηση των μισθών και των συντάξεων του δημόσιου τομέα ξεπέρασε κατά μέσο όρο τον πληθωρισμό, αν και έμεινε κάπως πίσω από την αύξηση των μισθών του ιδιωτικού τομέα", προστίθεται.
Επιπλέον, το 2020, η επιδημία του κοροναϊού άρχισε να επηρεάζει τη ζώνη του ευρώ, συμπεριλαμβανομένων των μισθολογικών τάσεων, οι οποίες άρχισαν να επηρεάζονται από μοναδικούς και ξεχωριστούς παράγοντες.
Για παράδειγμα, η αύξηση της μισθολογικής δαπάνης του δημόσιου τομέα περιλάμβανε τα μπόνους που δίνονταν στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης.
Αντίθετα, η επιβράδυνση της αύξησης των μισθών στον ιδιωτικό τομέα συνδεόταν με τα καθεστώτα που θέσπισαν οι κυβερνήσεις στο πλαίσιο των προγραμμάτων προστασίας της απασχόλησης.
Μόνο πέντε χώρες έχουν πλήρη ή μερική τιμαριθμική αναπροσαρμογή, αποτελώντας το 19 % της δημόσιας μισθολογικής δαπάνης στη ζώνη του ευρώ το 2021.
"Σε δύο χώρες, το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο, το 5% του δημόσιου μισθολογικού κόστους της ζώνης του ευρώ, οι δημόσιοι μισθοί αναπροσαρμόζονται πλήρως αυτόματα στις τιμές, με έναν δείκτη που κοιτάζει προς τα πίσω και συνδέεται με το κόστος ζωής, ενώ στην Κύπρο και τη Μάλτα ισχύει παρόμοια, αλλά περιορισμένη αναπροσαρμογή", αναφέρει το έγγραφο.
"Όπου υπάρχουν συλλογικές συμβάσεις, η νόμιμη ή συνήθης διάρκειά τους ποικίλλει από χώρα σε χώρα, αλλά συνήθως είναι μεταξύ ενός και τριών ετών", προστίθεται, σημειώνοντας ότι η διάρκεια είναι μεταξύ δύο και τριών ετών στην Κύπρο.
Τα περιεχόμενα αυτού του άρθρου, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών εικόνων, ανήκουν στην Cyprus Mail
Οι απόψεις και οι γνώμες που εκφράζονται είναι του συγγραφέα ή/και της Cyprus Mail
Πηγή