-
.
- English
Της Έφης Ξάνθου
Ο θόρυβος γύρω από τους ισχυρισμούς σχετικά με τα προσόντα της μόνιμης γραμματέως του υπουργείου Υγείας Χριστίνας Γιαννάκη μας έχει βυθίσει τον τελευταίο μήνα. Δεν είμαι σε θέση να γνωρίζω αν οι αμφιβολίες που εγείρει ο ανώνυμος λογαριασμός-παρωδία στο Χ (πρώην Twitter) είναι ακριβείς ή όχι, αλλά έχει γίνει φανερό ότι η πλειοψηφία των Κυπρίων είναι διατεθειμένη να τις πιστέψει, για τον απλούστατο λόγο ότι απλά δεν φαίνονται εξωφρενικές.
Και γιατί να το κάνουν; Υπάρχει η περίπτωση του Κώστα Χριστοφόρου, πρώην διευθυντή της Βουλής των Αντιπροσώπων και στη συνέχεια προέδρου της Επιτροπής Προστασίας του Ανταγωνισμού (ΕΠΑ). Κρίθηκε από δικαστήριο ότι δεν είχε πανεπιστημιακό πτυχίο, και έτσι παραιτήθηκε από τη θέση του προέδρου της Επιτροπής, και αυτό ήταν όλο. Πέρασε όλη την ενήλικη ζωή του προαγόμενος από τη μία θέση εξουσίας στην άλλη, και όταν αποκαλύφθηκε δεν έφαγε ούτε ένα χαστούκι. Η EPA ξόδεψε χρόνια για να επανεξετάσει κάθε υπόθεση που πέρασε από μπροστά της όσο ήταν πρόεδρος, χρησιμοποιήθηκαν τεράστια κονδύλια για να γίνει αυτό και φυσικά οι εμπλεκόμενες επιχειρήσεις πήραν ρεβάνς από την υποχρέωση να πληρώσουν τα πρόστιμά τους. Κάποιες μάλιστα αποζημιώθηκαν από την επιτροπή.
Πώς συνέβη λοιπόν αυτό; Πώς ξεγελάστηκε η πενταμελής επιτροπή που τον προσέλαβε αρχικά; Η παντοδύναμη ΕΔΥ, η Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, πώς γίνεται να παρέλειψε να κάνει επιμελή έλεγχο στα έγγραφα που κατέθεταν οι υποψήφιοι; Λοιπόν, αν κρίνουμε από το ιστορικό τους, λάθη γίνονται συνεχώς από αυτή την επιτροπή, ενώ τα περισσότερα δεν βλέπουν ποτέ το φως της δημοσιότητας γιατί θάβονται σε δικαστικές υποθέσεις που χρειάζονται χρόνια για να ολοκληρωθούν. Σε πολλές περιπτώσεις, οι υποψήφιοι που είχαν αδικηθεί προάγονται, για να τους κάνουν έμμεσα να αποσύρουν την υπόθεσή τους. Σε άλλες περιπτώσεις, οι υποψήφιοι δικαιώνονται αλλά, σε μια επαναληπτική διαδικασία η επιτροπή συνήθως απλώς διορίζει τους ίδιους ανθρώπους που διόρισε και στην αρχική διαδικασία.
Η άντληση πληροφοριών σχετικά με την επιτροπή είναι εξαιρετικά δύσκολη, ιδίως από τη στιγμή που παραμένει εκτός της δικαιοδοσίας του γενικού ελεγκτή. Ως εκ τούτου, κανείς δεν μπορεί εύκολα να μάθει πόσες ώρες (και πόσα χρήματα) έχουν σπαταληθεί στις δικαστικές αίθουσες από τους δικηγόρους του γραφείου του γενικού εισαγγελέα που αναγκάζονται να εκπροσωπούν την επιτροπή και τις αποφάσεις της. Δεν υπάρχει σαφής εικόνα για το πόσες φορές η ΕΔΥ έχει αγνοήσει τις δικαστικές αποφάσεις και έχει επαναπροσλάβει τους ίδιους ανθρώπους, με τη σιγουριά ότι ο χρόνος είναι με το μέρος τους και είναι ανέγγιχτοι. Οι άνθρωποι φτάνουν στη συνταξιοδότηση προτού οι δικαστικές υποθέσεις επανακατατεθούν και επανεκδικαστούν, δίνονται προαγωγές για να αποσυρθούν οι δικαστικές υποθέσεις και σε ορισμένες περιπτώσεις οι καταγγέλλοντες μεταπηδούν σε πολιτικές καριέρες και το "ουδέν κακόν αμιγές κακού" περνάει σε άλλο επίπεδο.
Επιστρέφοντας, λοιπόν, στο αρχικό θέμα που προκάλεσε αυτό το άρθρο: σε κάθε εντυπωσιακή υπόθεση που αφορά ανθρώπους που διορίστηκαν ή προήχθησαν λανθασμένα από την Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, το κοινό και τα μέσα ενημέρωσης ξεκινούν μια ολόκληρη συζήτηση, αλλά ποτέ δεν φαίνεται να ρωτούν ποιοι ήταν οι άνθρωποι που τους προσέλαβαν αρχικά. Στην περίπτωση του Κώστα Χριστοφόρου, έλεγξε κανείς την ταυτότητα των πέντε ατόμων της Επιτροπής που τον προσέλαβαν αρχικά; Μήπως ο υπάλληλος που εργαζόταν στην επιτροπή και ήταν υπεύθυνος για τον έλεγχο των πτυχίων που κατατέθηκαν πέρασε ποτέ από έλεγχο;
Γνωρίζω ότι η πενταμελής επιτροπή δεν θα βρεθεί ποτέ αντιμέτωπη με τέτοιο έλεγχο, αφού όλοι οι πολιτικοί διορισμένοι θεωρούνται απρόσβλητοι από τις επιπτώσεις των αποφάσεών τους, εκτός αν διαπιστωθεί ότι παραβίασαν εν γνώσει τους το νόμο. Καλή τύχη με αυτό.
Αν θέλουμε να δούμε τη δωροδοκία και τη διαφθορά να εξαλείφονται από τη χώρα μας, πρέπει να τους αφαιρέσουμε τα εργαλεία που χρησιμοποιούν για να πετύχουν τον σκοπό τους. Η νομοθεσία που καθιστά παράνομη τη ΜΗ άμεση εφαρμογή μιας δικαστικής απόφασης εκκρεμεί ακόμη. Ναι, σωστά διαβάσατε. Αν κάποιος δεν ακολουθήσει μια δικαστική απόφαση, δεν υπάρχει κανένας νόμιμος τρόπος για να αναγκάσει αυτό το πρόσωπο ή την οντότητα να την τηρήσει, εκτός από το να καταθέσει άλλη μια δικαστική υπόθεση. Καταλάβατε το νόημα.
Εκκρεμεί στη Βουλή νομοθετική πρόταση που συνυπογράφουν οι Κύπριοι Πράσινοι, αλλά δεν φαίνεται να υπάρχει πρόθεση να τεθεί προς συζήτηση. Οι δύο προηγούμενες κυβερνήσεις, αλλά και η σημερινή, όλες υποσχέθηκαν να διορθώσουν αυτή την παράλειψη στις προεκλογικές τους υποσχέσεις, αλλά, μέχρι στιγμής, καμία πρόταση δεν έχει κατατεθεί στη Βουλή.
Η Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας πρέπει να γίνει πολύ πιο υπεύθυνη για τις αποφάσεις της, γι' αυτό πρέπει να υιοθετηθούν άμεσα αλλαγές στο νομοθετικό της πλαίσιο. Αυτές πρέπει να περιλαμβάνουν την καταγραφή κάθε συνέντευξης που διεξάγει, με τα πρακτικά να είναι διαθέσιμα σε όλους τους υποψηφίους που εμπλέκονται στη διαδικασία.
Όλοι οι κλάδοι της εξουσίας πρέπει να υπόκεινται στον έλεγχο τόσο του γενικού ελεγκτή όσο και της υπηρεσίας εσωτερικού ελέγχου. Δεν μπορεί να υπάρξει εξαίρεση για τις ανεξάρτητες αρχές και το δικαστικό σώμα. Και όλα τα στοιχεία που αφορούν τις κυβερνήσεις (πρόεδρος, υπουργικό συμβούλιο, όλοι οι πολιτικοί διορισμένοι) θα πρέπει να φυλάσσονται σε ένα κεντρικό αρχείο για μελλοντική λογοδοσία. Όλα πρέπει να είναι στο φως.
Και οι άνθρωποι που λαμβάνουν αυτές τις αποφάσεις θα πρέπει επίσης να ντροπιαστούν, με τη δημοσιοποίηση των ονομάτων τους, όταν οι αποφάσεις τους κριθούν ανεπαρκείς στο δικαστήριο. Ακόμη και αν δεν μπορούν να δημιουργηθούν υποθέσεις εναντίον τους προσωπικά, θα πρέπει τουλάχιστον να λογοδοτήσουν στη δημόσια σφαίρα. Τότε ίσως, σιγά σιγά, καταφέρουμε να αλλάξουμε συμπεριφορές και πρακτικές που έχουν ενσωματωθεί στην κουλτούρα μας από αιώνες υποταγής στους επικυρίαρχους. Ήρθε η ώρα να γίνουμε ένα κανονικό κράτος.
Η Έφη Ξάνθου είναι πολιτική επιστήμονας και συντονίστρια της Επιτροπής Εσωτερικών της Βουλής για τη Συνεργασία Κυπρίων Πρασίνων-Πολιτών
Τα περιεχόμενα αυτού του άρθρου, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών εικόνων, ανήκουν στην Cyprus Mail
Οι απόψεις και οι γνώμες που εκφράζονται είναι του συγγραφέα ή/και της Cyprus Mail
Πηγή
