Ο αριθμός των ασθενών που αναζητούν περίθαλψη στα κρατικά νοσοκομεία έχει μειωθεί
Του Ηλία Χάζου
Αν και δεν εγκαταλείπουν το γενικό σύστημα υγείας (Gesy) καθεαυτό, οι άνθρωποι βαριούνται όλο και περισσότερο τις καθυστερήσεις στα δημόσια νοσοκομεία και στρέφονται σε ιδιωτικές εγκαταστάσεις υγειονομικής περίθαλψης. Και παρά το γεγονός ότι μετά βίας το αντέχουν οικονομικά, πολλοί δικαιούχοι του Gesy έχουν διατηρήσει την ιδιωτική ασφάλιση υγείας ως εφεδρική.
Υπάρχουν ισχυρές ανεπίσημες ενδείξεις για την τάση αυτή, αλλά υποστηρίζεται επίσης από αδιάσειστα στοιχεία. Σε ειδική έκθεση για τον κρατικό οργανισμό παροχής υπηρεσιών υγείας (ΟΚΥπΥ), η Ελεγκτική Υπηρεσία ανέφερε ότι μεταξύ 2019 και 2021 τα κρατικά νοσοκομεία έχασαν πελάτες κατά ριπάς 19 τοις εκατό στους εσωτερικούς ασθενείς και 44 τοις εκατό στους εξωτερικούς ασθενείς
Ο ίδιος ο ΟΚΥπΥ αποδίδει την ευθύνη γι' αυτό στη φυγή μερικών εκατοντάδων γιατρών, που αναζητούν πιο πράσινα βοσκοτόπια στον ιδιωτικό τομέα, καθώς και στην πανδημία του Covid που διατάραξε τις λειτουργίες και τις ροές εσόδων
Αλλά η Ελεγκτική Υπηρεσία δεν είχε καμία σχέση με αυτό. Κατά τη διάρκεια πρόσφατης συνεδρίας της Επιτροπής Παρακολούθησης της Βουλής, ο Γενικός Ελεγκτής Οδυσσέας Μιχαηλίδης είπε ότι η πανδημία δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως "άλλοθι για όλα."
Αυτή η ανταλλαγή απόψεων έγινε αφού ο επικεφαλής του ΟΚΥπΥ Μάριος Παναγίδης δήλωσε ότι ο οργανισμός μπορεί να ζητήσει παράταση από ένα έως τρία χρόνια για τις κρατικές χορηγίες προς τα δημόσια νοσοκομεία. Σύμφωνα με το νόμο Gesy, ο Ιούνιος του 2024 είναι η καταληκτική ημερομηνία για τον τερματισμό των χρηματικών ενέσεων προς τα δημόσια νοσοκομεία. Μέχρι τότε, τα δημόσια νοσοκομεία πρέπει να ισοσκελίσουν τους προϋπολογισμούς τους και να αποκτήσουν οικονομική αυτονομία.
Σε κάποιο σημείο, ο κ. Μιχαηλίδης υποστήριξε ότι όλο και περισσότεροι ασθενείς στρέφονται σε ιδιωτικές μονάδες υγείας, προσθέτοντας ότι "θα έπρεπε να χτυπήσει ο κώδωνας του κινδύνου στον ΟΚΥπΥ."
Ερωτηθείς σχετικά από την Sunday Mail, ο εκπρόσωπος της Ελεγκτικής Υπηρεσίας Μάριος Πετρίδης εξήγησε ότι το θέμα δεν είναι ακριβώς ότι ο κόσμος εγκαταλείπει το Gesy.
"Αυτό που επισημάναμε στην ειδική έκθεση είναι ότι χάνουν πελάτες. Αυτοί οι άνθρωποι προφανώς στρέφονται προς τα ιδιωτικά νοσοκομεία στο πλαίσιο του Gesy. Σε προηγούμενες εκθέσεις μας σχετικά με τον Οργανισμό Ασφάλισης Υγείας, σημειώσαμε ότι οι γενικές δαπάνες υγείας στην Κύπρο έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια παρά την πανδημία."
Σε άλλο σημείο της έκθεσης αναφέρεται ότι ο ΟΚΥπΥ ο μεγαλύτερος πάροχος υγείας στην Κύπρο έχει μειωμένο μερίδιο στο μείγμα των περιστατικών σε σύγκριση με τα ιδιωτικά νοσοκομεία.
"Όσον αφορά την οικονομική αυτονομία των δημόσιων νοσοκομείων υπό το Gesy τα τελευταία χρόνια, πολύ λίγα (αν έγιναν καθόλου) βήματα έγιναν προς αυτή την κατεύθυνση", δήλωσε ο κ. Πετρίδης
"Αντίθετα, το κύριο μέλημα της διοίκησης της Okypy ήταν να παρέχει μαζικές αυξήσεις μισθών και επιδομάτων στους γιατρούς (δημόσιοι υπάλληλοι). Η κύρια ανησυχία μας, όπως αναφέρεται ξεκάθαρα στην έκθεση, είναι ότι αυτές οι αυξήσεις μισθών και ωφελημάτων δεν συνδέονται με την παραγωγικότητα ή την ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται στους ασθενείς."
Επιστρέφοντας στην έκθεση η οποία σημειώνει: "Παρά τη σοβαρή και συνεχή μείωση του αριθμού των ασθενών που λαμβάνουν περίθαλψη στα κρατικά νοσοκομεία μετά την έναρξη του Gesy, τα έσοδα του ΟΚΥπΥ από τον Οργανισμό Ασφάλισης Υγείας (ΟΑΥ) αυξήθηκαν."
"Ο λόγος είναι ότι κατά τη διάρκεια του 2019 ο ΟΑΥ αποζημίωσε [ΤΟΝ ΟΚΥΠΥ] μόνο για την εξωνοσοκομειακή περίθαλψη και μόνο για επτά μήνες, το 2020 η αποζημίωση κάλυψε μόνο την εξωνοσοκομειακή περίθαλψη και τη νοσοκομειακή περίθαλψη για τέσσερις μήνες, ενώ το 2021 ο ΟΑΥ παρείχε πλήρη αποζημίωση. Ως εκ τούτου, η αύξηση των ποσών που εισέπραξε η Okypy από τον HIO, κατά την περίοδο 2019-2021, αντικατοπτρίζει απλώς το γεγονός ότι επρόκειτο για μια μεταβατική περίοδο σταδιακής ένταξης των υπηρεσιών περίθαλψης που λαμβάνουν αποζημίωση από τον HIO."
Όπως προκύπτει από την ίδια έκθεση, η Okypy παρουσιάζει μεγάλα ελλείμματα. Το 2020, τα προϋπολογισθέντα έσοδά του ήταν 223,8 εκατ. ευρώ, αλλά τα πραγματικά έσοδα μόλις 80,6 εκατ. ευρώ. Αντίστοιχα, το 2021 τα προϋπολογισθέντα έσοδα ήταν €374,9 εκατ. και τα πραγματικά έσοδα: €291,3 εκατ.
Βέβαια, η έκθεση του γενικού ελεγκτή βγήκε πριν από περίπου ένα μήνα και στο μεταξύ έχουν γίνει πολλά, όπως η λειτουργία εφημερευουσών κλινικών, η παροχή υπηρεσιών τα Σαββατοκύριακα και τα απογεύματα, η συμβολή στην αποσυμφόρηση της κυκλοφορίας στα δημόσια νοσοκομεία. Άρα η κατάσταση εξακολουθεί να είναι ρευστή."
Στις δικές της παρατηρήσεις, που καταγράφονται στην ίδια έκθεση, η ΟΚΥπΥ ανέφερε ότι "ο αντίκτυπος του ΓεΣΥ, και κυρίως η απροσδόκητη αποχώρηση των γιατρών, παίρνοντας μαζί τους μεγάλο μέρος των ασθενών τους, έχει επηρεάσει σημαντικά τα έσοδα του οργανισμού, ιδιαίτερα σε σχέση με την παροχή εξωτερικής περίθαλψης."
Πρόσθεσε: "Ο αντίκτυπος του Gesy, και η μετάβαση σε ένα πλήρως ανταγωνιστικό περιβάλλον, όπου ο ασθενής μπορεί να επιλέξει τον γιατρό του και το νοσηλευτικό ίδρυμα για τη θεραπεία του, είχε ως φυσικό αποτέλεσμα τη μείωση του αριθμού των ασθενών που επισκέπτονται τα δημόσια νοσηλευτήρια."
Ερωτηθείς μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, ο εκπρόσωπος του ΟΚΥπΥ Πάμπος Χαριλάου είπε ότι "το επίπεδο ικανοποίησης των ασθενών που επισκέπτονται τα δημόσια νοσοκομεία είναι πολύ υψηλό. Ενώ υπάρχουν μεμονωμένα παράπονα, γίνεται συνεχής προσπάθεια για την εξάλειψή τους."
Και, σε γενικές γραμμές, ο κόσμος εξακολουθεί να επιμένει στο ΓεΣΥ, προς το παρόν τουλάχιστον.
Ο Πόλυς Παλλήκαρος, ασφαλιστικός διαμεσολαβητής, λέει ότι δεν έχει παρατηρήσει αύξηση στον κόσμο που συνάπτει ασφαλιστήρια συμβόλαια υγείας στον ιδιωτικό τομέα.
Αντίθετα, οι άνθρωποι τροποποιούν τα υφιστάμενα ιδιωτικά συμβόλαια υγειονομικής περίθαλψης ακυρώνοντας την κάλυψη των εξωτερικών ιατρείων και αφήνοντας την κάλυψη των νοσοκομείων.
Επιβεβαιώνει ότι όταν πρωτοεμφανίστηκε το Gesy, σημειώθηκε μια πτώση στα ιδιωτικά συμβόλαια υγειονομικής περίθαλψης, αλλά από τότε έχει σταθεροποιηθεί.
Παρόλα αυτά, ακούει όλο και περισσότερα παράπονα για την ποιότητα της περίθαλψης στα δημόσια νοσοκομεία. Και διηγήθηκε μια εμπειρία από το στενό του περιβάλλον:
"Η μητέρα μου χρειάστηκε χειρουργική επέμβαση στη σπονδυλική στήλη μέσω του Gesy. Μετά τη διάγνωση την προγραμμάτισαν για ένα χρόνο αργότερα. Δεν μπορούσε να περιμένει τόσο πολύ. Και επειδή δεν μπορούσε να πάει σε ιδιωτικό νοσοκομείο για ασφάλιση υγείας - είναι 80 ετών έκανε την επέμβαση σε ιδιωτικό νοσοκομείο και πλήρωσε από την τσέπη της."
Υπάρχουν και άλλες παρόμοιες περιπτώσεις. Η Ιωάννα Κωνσταντίνου, 62 ετών, δήλωσε ότι στράφηκε στην ιδιωτική περίθαλψη στα τέλη του 2021 μετά από μια άσχημη εμπειρία στα A&E στη Λευκωσία που την έκανε να φοβάται μην καταλήξει σε δημόσιο νοσοκομείο.
Η Κωνσταντίνου είπε ότι πέρασε επτά ώρες εκεί από τις 10 το βράδυ μέχρι τις 5 το πρωί και την έστειλαν σπίτι της χωρίς διάγνωση, παρόλο που όταν κοίταξε τα αποτελέσματα του αίματος την επόμενη μέρα, ήταν σαφές από τον αριθμό των λευκών αιμοσφαιρίων ότι είχε λοίμωξη.
"Κυριολεκτικά δεν μου είπαν τίποτα. Αν εγώ μπορώ να διαβάσω ένα αποτέλεσμα αίματος και δεν είμαι γιατρός, αυτοί δεν μπορούν;"
Στη συνέχεια δεν μπόρεσε να επικοινωνήσει με τον παθολόγο της, και όταν το έκανε, τέσσερις ημέρες αργότερα, ο γιατρός μπορούσε να την δει μόνο άλλες τέσσερις ημέρες από τότε.
"Ήταν τρομακτικό να μην ξέρω τι συμβαίνει και να έχω τρομερούς πόνους για μια ολόκληρη εβδομάδα", είπε. "Ήξερα ότι δεν επρόκειτο να αντέξω άλλες τέσσερις ημέρες και έτσι πήρα την κατάσταση στα χέρια μου και απευθύνθηκα σε ιδιώτη. Αποδείχθηκε ότι χρειαζόμουν άμεση νοσηλεία στο νοσοκομείο, καθώς η λοίμωξη εξαπλωνόταν στο πάγκρεάς μου. Είπαν ότι θα μπορούσα να είχα πεθάνει."
Μετά από αυτή την εμπειρία, και πληρώνοντας από την τσέπη μου για να καθαρίσει η λοίμωξη, περνώντας τέσσερις ημέρες σε ιδιωτικό νοσοκομείο, η Κωνσταντίνα πήρε την απόφαση να εξετάσει την ιδιωτική ασφάλιση υγείας. "Μπορώ να το αντέξω οικονομικά; Όχι, όχι πραγματικά", είπε, προσθέτοντας ότι πλήρωνε επίσης για το Gesy μέσω της εργασίας της, οπότε συνολικά η υγειονομική περίθαλψη της κόστιζε 120 ευρώ το μήνα για ιδιωτική ενδονοσοκομειακή περίθαλψη και σχεδόν 100 ευρώ για το Gesy, το οποίο ούτως ή άλλως δεν είχε χρειαστεί να χρησιμοποιήσει ποτέ μέχρι τότε
"Θα συνεχίσω να χρησιμοποιώ το Gesy σε εξωνοσοκομειακή βάση, καθώς το συμβόλαιό μου δεν καλύπτει εξετάσεις και φάρμακα, παρά μόνο ένα ιδιωτικό νοσοκομειακό κρεβάτι σε περίπτωση που το χρειαστώ", είπε, προσθέτοντας ότι θεωρεί ότι το κόστος αξίζει τον κόπο για την ηρεμία. "Απλά θα κάνω περικοπές αλλού ώστε να μπορώ να συνεχίσω να πληρώνω", είπε, "ακόμα και όταν φτάσω στην ηλικία συνταξιοδότησης, για την ακρίβεια, ειδικά όταν φτάσω στην ηλικία συνταξιοδότησης".
Ερωτηθείς για το Gesy γενικότερα, ο Παλλήκαρος που ήταν πολιτικός με το Κόμμα Αλληλεγγύης είπε ότι θυμάται τις ζωηρές συζητήσεις για το γενικότερο σύστημα υγείας τότε.
"Τότε κάποιοι από εμάς υποστηρίζαμε ότι τα δημόσια νοσοκομεία θα έπρεπε πρώτα να αποκτήσουν οικονομική αυτονομία και μετά και μόνο μετά να ξεκινήσει το Gesy. Αλλά δεν κατέληξε έτσι.
"Έχουμε μηχανήματα αξίας εκατομμυρίων, αλλά οι γιατροί στα δημόσια νοσοκομεία σχολάνε στις 3 το απόγευμα. Και μετά παραπονιούνται ότι οι συνάδελφοί τους στα ιδιωτικά νοσοκομεία κερδίζουν πολύ περισσότερα από αυτούς. Γιατί λοιπόν δεν δουλεύουν και αυτοί τα απογεύματα; Αυτό είναι μόνο ένα παράδειγμα από τα απλά πράγματα που μπορούν να γίνουν για να βελτιωθούν τα δημόσια νοσοκομεία."
Τα περιεχόμενα αυτού του άρθρου, συμπεριλαμβανομένων των σχετικών εικόνων, ανήκουν στην Cyprus Mail
Οι απόψεις και οι γνώμες που εκφράζονται είναι του συγγραφέα ή/και της Cyprus Mail
Πηγή